The silence that sounds in its absence - Eveline Vervliet
Pianistka przygląda się elektronicznej zabawce z dzieciństwa i wspomina swój ambiwalentny stosunek do tego instrumentu. Kierowana pragnieniem usłyszenia tego, co nie brzmi, stara się wymazać dźwięk swojego instrumentu. Każde wykonanie utworu jest próbą osiągnięcia tego celu, a jednocześnie wspomnieniem wszystkich poprzednich prób, które, wyblakłe i zniekształcone, przerywają teraźniejszość.
Eveline Vervliet
Część 1: Pianinko
Jako dziecko dostałam w prezencie elektroniczny instrument zabawkę. Producent nazwał go ksylofonem, ale dla mnie zawsze było to „pianinko”.
Brzmienia wydobywające się z tego urządzenia niespecjalnie mi się podobały. Lubiłam jednak naciskać guziki i kręcić pokrętłami.Starałam się ściszyć dźwięk tak bardzo, jak to było możliwe.
Irytowało mnie, że nawet przy najcichszym ustawieniu elektroniczne brzmienie zabawki pozostawało słyszalne. Nie przyszło mi jednak do głowy, by wyłączyć elektronikę i grać bez niej.
Na fortepianie wciskam klawisze tak wolno, że młoteczek nigdy nie dochodzi do struny. Najpiękniejsze dźwięki powstają w tymostatecznym punkcie oporu, gdy spodziewane uderzenie w strunę jednak nie następuje.
Wygłuszyłam wszystkie struny fortepianu w celu eliminacji pozostałych dźwięków. Brzmienie strun wciąż było zbyt głośne – zatem usunęłam struny. Teraz jednak młoteczki nie miały w co uderzać, a brak możliwości uderzenia nie brzmiał już tak samo. Może zatem to nie samo uderzenie stanowiło problem, a rezonujący materiał struny. Próbowałam zastąpić struny innymi materiałami: drewnem, plastikiem, płótnem. Żaden z nich nie brzmiał jednak tak, jak brzmi cisza pojawiająca się z braku dźwięku.
Część 3: Co zostało w pamięci
Historię
opowiedziano
przed zaśnięciem,
gdy oczy zamykają się,
powieki opadają
stopniowo
Znaczenia słów
nie docierały
lecz tylko samo brzmienie
głosu, który zanikał
w miarę jak
zamykały się oczy
To, co wówczas słyszymy
jest ciszą,
która wybrzmiewa
wraz z zanikaniem
głosu
Kiedy historię
opowiadano po raz kolejny
głos zanikł
już przy pierwszych słowach,
nieusłyszanych
choć oczy
pozostały otwarte
Przekład: Tomasz Zymer