ważki i potwory - Agata Zemla Międzynarodowy Festiwal Muzyki Współczesnej Warszawska Jesień

przejdź do treści

To utwór odnoszący się do nostalgii dzieciństwa – doświadczenia wolności, cielesności i intensywnego przeżywania świata, ale także dyscypliny, kontroli i podporządkowania wpisanych w proces dorastania oraz edukacji muzycznej. Punktem wyjścia są osobiste wspomnienia dorastania w Polsce przełomu tysiącleci. Symbole dziecięcej swobody, pierwszej samodzielności i ruchu przenikają się w muzyce z oznakami kontroli, zagrożenia i biologicznej kruchości. Powstaje w ten sposób napięcie pomiędzy bezpieczeństwem a ryzykiem, beztroską a dyscypliną.

Materiał dźwiękowy przywołuje cytaty z wybranych utworów Bacha, które wyznaczają symboliczną oś czasu edukacji muzycznej – jego utwory towarzyszą dziecku niemal nieprzerwanie od pierwszych lat nauki gry na fortepianie. Powracające figury i gesty technicznej precyzji stają się metaforą wieloletniej dyscypliny oraz wysiłku wpisanego w dzieciństwo podporządkowane ćwiczeniom. 

Temu doświadczeniu przeciwstawiane są w utworze dziecięce potrzeby improwizacji, zabawy, ruchu i spontaniczności. Elektronika działa jak pamięciowy rezonans – przetwarza i rozszczepia materiał fortepianowy, tworząc przestrzeń pomiędzy wspomnieniem a teraźniejszością, doświadczeniami z dzieciństwa a próbą uzyskania własnego głosu. 

Istotnym elementem utworu jest obecność dwóch performerek: kompozytorki Agaty Zemli oraz choreografki i tancerki Katarzyny Sikory. Ich działania sceniczne budują napięcie pomiędzy wyuczonym gestem a spontanicznością ciała, pomiędzy rolą wykonawczyni podporządkowanej systemowi edukacji a doświadczeniem autonomii artystycznej. Utwór staje się próbą odzyskania swobody – już nie dziecięcej, lecz świadomie wypracowanej wolności kompozytorki i performerki, która może przekształcać narzucone struktury w osobisty język artystyczny.